مراقبتهای بعد از جراحی لوزه یکی از بخشهای مهم روند درمان است که اگر درست انجام شود، میتواند دوران نقاهت را بسیار راحتتر کند. بعد از این عمل، ممکن است گلو درد، خشکی دهان یا حتی کمی تب را تجربه کنید، اما نگران نباشید، این علائم طبیعی هستند و با رعایت چند نکته ساده بهسرعت برطرف میشوند.
در این مقاله از دکتر خرمی نژاد به شما کمک میکنیم بدانید چه چیزهایی بخورید، از چه کارهایی پرهیز کنید و چطور درد و ناراحتی خود را کمتر کنید. اگر به تازگی عمل کردهاید یا قصد انجام آن را دارید، خواندن این راهنما میتواند آرامش خاطر بیشتری به شما بدهد.
در وویس زیر، دکتر سامان خرمینژاد نکات مهم مراقبتهای پس از جراحی لوزه را توضیح میدهند. پیشنهاد میکنیم با دقت گوش دهید.
چرا مراقبتهای بعد از جراحی لوزه اینقدر مهم هستند؟
جراحی لوزه یکی از عملهای رایج در کودکان و بزرگسالان است، اما مرحلهی مهمتر از خود عمل، دورهی مراقبت پس از جراحی است. اگر این دوران بهدرستی سپری نشود، احتمال بروز عفونت، خونریزی یا تأخیر در بهبود زخم افزایش پیدا میکند.
مراقبتهای درست باعث میشود:
- روند ترمیم بافتهای گلو سریعتر انجام شود.
- خطر عوارضی مثل خونریزی یا تب کاهش یابد.
- فرد بتواند زودتر به تغذیه و فعالیتهای روزمره برگردد.
در واقع، عمل لوزه تنها نیمی از مسیر درمان است و نیمهی دیگر آن به نحوهی مراقبت در خانه مربوط میشود.

چه کارهایی را باید بلافاصله بعد از جراحی لوزه انجام داد؟
بلافاصله بعد از جراحی لوزه، مهمترین نکته این است که بدن به اندازه کافی آب دریافت کند. نوشیدن مایعات خنک مثل آب یا آبمیوه طبیعی بدون پالپ، به کاهش سوزش کمک میکند و از خشک شدن گلو جلوگیری مینماید. تا چند ساعت اول نباید چیزی جز مایعات شفاف مصرف شود و بعد از آن میتوان کمکم غذاهای نرم مثل پوره سیبزمینی یا ژله را اضافه کرد.
حرف زدن زیاد، سرفه یا عطسه شدید میتواند باعث باز شدن زخم شود، پس باید تا حد امکان استراحت کرد و از فعالیت زیاد پرهیز نمود. مصرف منظم داروهای تجویز شده و استراحت کافی، مسیر بهبودی را هموار میکند. اگر درد شدید، خونریزی یا تب مشاهده شد، باید فوراً به پزشک اطلاع داد.
مراقبتهای بعد از جراحی لوزه
بعد از جراحی لوزه، معمولاً در ابتدا ممکن است احساس ضعف و بیقراری داشته باشید که به طور طبیعی طی 3 تا 4 روز پس از برداشتن لوزه سوم (آدنوئیدکتومی) و 10 تا 14 روز پس از لوزه برداری (تانسیلکتومی) بهبود مییابد. بهبودی بعد از آدنوئیدکتومی به طور کلی راحتتر است. اگر در 5 تا 6 روز اول، احساس بدتر شدن داشته باشید طبیعی است. همچنین ممکن است در این دوره به دلیل تغییر رژیم غذایی، مصرف داروهای ضد درد و کاهش تحرک، دچار یبوست شوید.
خونریزی بعد از جراحی لوزه
خونریزی پس از جراحی لوزه یکی از شایعترین عوارض این عمل است که در بیماران با اختلالات خونی و انعقادی، ریسک آن افزایش مییابد. خونریزی ممکن است بلافاصله در حین جراحی یا در ۲۴ ساعت ابتدایی پس از آن رخ دهد و در برخی موارد، خونریزی تأخیری یک روز پس از جراحی نیز اتفاق میافتد.
خونریزیهای اولیه معمولاً ناشی از باقیماندن لخته خون یا بافت لوزه در محل عمل هستند و در این صورت باید بیمار فوراً به پزشک مراجعه کند. خونریزیهای تاخیری، اگرچه ممکن است نگرانکننده باشند، معمولاً با پیگیری دقیق دستورالعملهای بهترین جراح لوزه قابل کنترل هستند.
در صورت بروز خونریزی شدید، بیمار باید بنشیند و دهان خود را با آب یخ شستوشو دهد. اگر خونریزی ادامه یافت، مراجعه به اورژانس ضروری است. همچنین، وجود غشای سفید یا خاکستری در گلو طی 5 تا 10 روز پس از جراحی طبیعی است، اما خونریزی مداوم از این ناحیه نیازمند تماس با پزشک یا مراجعه به اورژانس است.
مراقبتهای دارویی پس از جراحی لوزه
داروهای ضد درد، آنتیبیوتیکها و داروهای استروئیدی طبق دستور پزشک باید مصرف شوند. داروهای ضد درد مخدر مانند نورکو یا لورتاب برای درد شدید در 24 ساعت اول تجویز میشوند و پس از آن میتوانید از داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن استفاده کنید. آنتیبیوتیکها، مانند آموکسیسیلین، برای جلوگیری از عفونت تجویز میشوند و باید دوره درمانی کامل آنها را رعایت کنید. مصرف داروهای ضد درد طبق دستور پزشک از جمله استامینوفن و کدئین میتواند به کاهش درد کمک کند.
کنترل درد پس از جراحی لوزه
درد گلو و گوش پس از جراحی لوزه طبیعی است و با مصرف داروهای مسکن تجویز شده توسط پزشک قابل کنترل است. استامینوفن و ایبوپروفن معمولاً به صورت ترکیبی برای تسکین درد تجویز میشوند. از مصرف آسپرین و سایر داروهای رقیقکننده خون به مدت دو هفته پس از جراحی خودداری کنید.
جویدن آدامس میتواند به کاهش اسپاسم عضلات کمک کند. استفاده از کیسه یخ روی گلو و مرطوب نگه داشتن محیط نیز میتواند در کاهش درد موثر باشد. در صورت تجویز داروهای طعمدار برای کودکان، میتوانید آنها را با مواد غذایی نرم مانند پودینگ یا بستنی مخلوط کنید.
بعد از عمل لوزه چه بخوریم؟
خوردن آب و مایعات کافی در سه روز اول بعد از عمل، بسیار مهم است. مصرف مکرر مایعات، حداقل یک بار در ساعت، برای جلوگیری از کمآبی بدن ضروری است. علائمی مانند تغییر رنگ ادرار (تیرهتر شدن) یا تب ادامهدار میتواند نشاندهنده نیاز بدن به مایعات بیشتر باشد.
برای تسکین گلو و بهبود سریعتر، مصرف غذاهای نرم و مایعاتی مانند بستنی، میلک شیک، سوپ و پوره سیبزمینی توصیه میشود. از خوردن غذاهای اسیدی و خشک و ترد مانند چیپس و بیسکویت خودداری کنید زیرا این مواد میتوانند باعث تحریک و خونریزی محل جراحی شوند. همچنین، جویدن آدامس برای افزایش بزاق دهان و راحتتر کردن بلع مفید است.
رژیم غذایی بعد از عمل لوزه کودکان باید با نظارت والدین بر مصرف مایعات و مواد غذایی مفید کنترل شود. برای کودکان، که ممکن است درد داشته باشند و نتوانند به درستی غذا بخورند، مایعات شفافی همچون آب، آب سیب و بستنی پیشنهاد میشود. به کودک خود مایعات را بهطور منظم و در مقادیر کم بدهید تا از کمآبی جلوگیری شود.
حرف زدن بعد از عمل لوزه و دیگر نکات مهم
در دوره نقاهت، از صحبت کردن زیاد و با صدای بلند خودداری کنید تا از تحریک ناحیه جراحی شده جلوگیری شود. بوی بد دهان بعد از عمل لوزه و خروپف شایع است و با غرغره آب نمک ملایم و استفاده از دستگاه بخور قابل بهبود است. از مصرف دهانشویههای حاوی الکل خودداری کنید، زیرا باعث خشکی و ناراحتی گلو میشوند.

بعد از عمل لوزه تا چند روز درد خواهیم داشت؟
بعد از عمل لوزه، بیشتر افراد چند روز اول را با گلودرد نسبتاً شدید سپری میکنند. این درد معمولاً از روز سوم تا پنجم شدت میگیرد و بهتدریج کمتر میشود. در بزرگسالان ممکن است روند بهبود کمی طولانیتر باشد و تا حدود دو هفته طول بکشد تا بلع و صحبت کردن راحتتر شود.
در این مدت، بهتر است مایعات خنک و غذاهای نرم مصرف کنید و از خوردنیهای تند یا داغ پرهیز کنید تا زخم گلو تحریک نشود. گاهی درد به گوش هم سرایت میکند که طبیعی است و نشانه عفونت نیست. اگر با گذشت چند روز، درد بسیار شدید ماند یا دچار خونریزی و تب شدید شدید، باید حتماً با پزشک خود تماس بگیرید تا روند بهبودی بهدرستی بررسی شود.
علائم هشداردهنده بعد از جراحی لوزه که نباید نادیده گرفته شوند
در حالی که بیشتر بیماران بدون مشکل خاصی بهبود پیدا میکنند، برخی علائم نیاز به مراجعه فوری به پزشک دارند. در صورت مشاهدهی موارد زیر، باید سریع اقدام شود:
- خونریزی از دهان یا بینی حتی به مقدار کم
- تب بالا که با دارو پایین نمیآید
- بوی بد دهان شدید و غیرعادی (میتواند نشانه عفونت باشد)
- مشکل در تنفس یا بلع
- خشکی شدید بدن یا کاهش ادرار به علت کمنوشی
این علائم ممکن است نشاندهندهی عوارض پس از جراحی باشند و نیاز به بررسی فوری توسط پزشک دارند.
سوالات متداول کاربران
بله، تا چند روز پس از عمل ممکن است دهان بوی ناخوشایندی داشته باشد که بهدلیل زخم و ترشح ناحیه جراحی است و با رعایت بهداشت دهان برطرف میشود.
در ۲۴ ساعت اول بعد از عمل، فقط باید مایعات شفاف و خنک مثل آب یا یخخردشده نوشید تا گلو آرام شود و خونریزی پیش نیاید. از روز دوم میتوان غذاهای نرم و خنک مثل سوپ صاف یا فرنی رقیق را کمکم به رژیم اضافه کرد.
بله، اما بهتر است در چند روز اول تا حد ممکن کمتر صحبت کنید تا فشار به گلو نیاید و زخم سریعتر ترمیم شود.
سرفه معمولاً بهدلیل تحریک گلو، خشک بودن دهان یا وجود ترشحات پس از عمل ایجاد میشود و با نوشیدن آب و استراحت کاهش مییابد.
بله، پس از گذشت یک تا دو روز و در صورت نداشتن تب میتوانید با آب ولرم حمام کنید؛ فقط از بخار زیاد و گرمای بالا پرهیز کنید.
اگر تب خفیف باشد طبیعی است، اما در صورت بالا رفتن دما یا تداوم آن باید سریعاً با پزشک تماس بگیرید تا علت بررسی شود.
برای بهبود صدا بعد از جراحی لوزه، بهتر است چند روز اول کمتر صحبت کنید تا تارهای صوتی استراحت کنند. نوشیدن مایعات خنک، پرهیز از فریاد و تنفس از راه بینی هم به بازگشت طبیعی صدا کمک میکند.
جمعبندی نهایی و توصیه پزشک
در این مقاله به نکات مهم مراقبتهای بعد از جراحی لوزه پرداخته شد. در صورتی که شما یا فرزندتان نیاز به انجام این جراحی دارید، رعایت مراقبتهای عمومی به همراه دستورات پزشک معالج ضروری است. نکات ارائهشده در این مقاله برگرفته از دانش و تجربه بالینی است و برای تسریع در روند بهبودی، پیروی از آنها بسیار توصیه میشود.




۰ Comments